Daniël de Lange en de gamelan muziek
maandag 1 juni 12.30-13.15 uur
Boekpresentatie in het Bibit-Theater op de Tong Tong Fair (Malieveld Den Haag).
Inderdaad is Daniël de Lange gefascineerd geweest door de klankwereld van de gamelan, waarmee hij kennis maakte in de zomer van 1879, toen op de Nationale en Koloniale Nijverheidstentoonstelling te Arnhem voor het allereerst in Nederland en zelfs voor het eerst in geheel Europa een gamelanorkest optrad. Het was niet zomaar een ensemble, het was een toporkest, genadiglijk afgestaan door zijne hoogheid de pangeran Mankunegara IV uit Surakarta. Het optreden van de Javaanse musici en danseressen baarde alom opzien. Iets dergelijks was in Nederland nog nooit vertoond. Het was 'the topic of the day'. Ook de componist Daniël de Lange werd erdoor gegrepen en hij verdiepte zich in de structuur van deze ongehoorde muziek. Uitgenodigd door het Aardrijkskundig Genootschap, hield hij in Arnhem een voordracht over de gamelan, waarbij hij zich ten slotte afvroeg wat deze muziek kon betekenen voor de Europese muziek. Met name de natuurlijke stemming van de Javaanse instrumenten die hij door metingen had vastgesteld, zette hem aan het denken, en wel zodanig dat hij de Europese evenredige stemming als zeer onnatuurlijk ging ervaren. Zijn theoretische bespiegelingen leidden een jaar later tot het componeren van de Godsdienstige Cantate, waarin hij zijn ideeën verwerkte. Niet alleen de muziektheoretische kant van de compositie maar ook het vrijzinnige karakter van de tekst geeft een beeld van het karakter van Daniël de Lange. Dit, en nog veel meer, komt aan de orde in het goed geschreven boek dat bovendien voorzien is van een schat aan afbeeldingen die door Jan Willem Terwen bijeen zijn gebracht.
Iedereen met belangstelling voor Daniël de Lange en/of gamelan muziek is welkom bij de boekpresentatie op maandag 1 juni 12.30-13.15 uur (omlijst door een gamelan ensemble o.l.v. Elsje Plantema) in het Bibit-Theater op de Tong Tong Fair (Malieveld Den Haag) voor toegang en informatie over andere programmaonderdelen, zie www.tongtongfair.nl


